Metadata

	Metadata

به بهانه شب يلدا

اگر چه سيطره سياهي بر همه جا بال گسترده، روشنايي در حال تولد است. شب يلدا پيام آور پيروزي روشنايي بر ظلمت است - تولد خورشيد! – كسي چه مي داند شايد شب يلدا شب تولد خورشيد باشد.

ما

به سان آفتابگردان ها به دنبال چرخش خورشيد مي چرخيم! و اين چرخش، نام ديگر زندگي ست. و اين چرخش مرا به ياد چرخشي 7 گانه مي اندازد. چرخش به دور آن نقطه تلاقي. نقطه تلاقي تمام آنچه زيبايي نام گرفته است.

اما آرزويم

آرزو مي كنم روزي از اين روزها، ديدگان ظلمت زده ام با نور آشنا گردد. روزي از اين روزها، خورشيد بر خانه اي تكيه زند و نداي روشنگرش خواب بيهودگي ام را پريشان سازد.

و دعا مي كنم كه در آن روز از ظلمت باوران و شب پرستان نباشم.

"سه آفتاب"

آئينه بود آب

از بیکران دریا خورشید می دمید

زيباي من شكوه شكفتن را

در آسمان و آينه مي ديد.

اينك:

سه آفتاب!

فريدون مشيري از مجموعه شعر دلاويزترين

+ نوشته شده در چهارشنبه بیست و نهم آذر 1385ساعت 13:42 توسط شريف |

كاربرد هاي ابرداده

اثربخشی ابرداده ها در دو سطح قابل پيگيري است: سطح نظام ذخیره و بازیابی، و سطح کاربر نهایی.

· در سطح نظام ذخيره و بازیابی

تاکید ابرداده در سطح نظام یادآور رویکرد مدیریت داده است. در این سطح از ابرداده به منظور تحقق میان کنش پذیری[1] و اشتراک داده ها میان ابزارهای کشف منبع استفاده می شود. اشتراک داده ها ، روند انجام پروژه ها را سرعت مي دهد و تصمیم گیری ها را بهبود می بخشد. با کاهش تلاش های تکراری و موازی هزینه ها کاهش می یابد، و همچنین یکپارچگی اطلاعات در اینترنت و منابعی که هم اکنون به قالب ماشین خوان[2] درآمده اند، حفظ می شود (بارنت، ان جی، و پارک، 1999، ص1213).

· در سطح کاربر نهایی

کاربردهای ابرداده در سطح کاربر نهایی، تأکیدی بر رویکرد کنترل کتابشناختی است.کاربران هنگام مواجهه با نظام اطلاعاتی چهار هدف دارند:

1. یافتن : بهره گیری از داده ها (ویژگی ها) به منظور یافتن منابع مطابق با معیارهای کاوش؛

2. شناسایی: بهره گیری از داده های بازیابی شده جهت شناسایی موجودیت (شیئ اطلاعاتی) بازیابی شده؛

3. گزینش: بهره گیری از داده ها به منظور گزینش موجودیتی که نیاز اطلاعاتی را مرتفع می سازد؛

4. دستیابی: بهره گیری از داده ها به منظور دسترسي به موجودیت توصیف شده ( فدراسیون بین المللی انجمن ها و موسسات کتابداری[3]، 1998).

سازماندهی (توصیف کتابشناختی و تحلیل موضوعی) فرایندی است که داده های مورد نیاز را در راستای چهار هدف کاربر فراهم می آورد و تولید ابرداده به ویژه ابرداده توصیفی در راستای این اهداف انجام می پذیرد. در این صورت، تمرکز بر توصیف و بازنمون شیئ اطلاعاتی به منظور کشف منبع در فرایند کاوش و بازیابی است. در این سطح کاربر توانایی تشخيص مواردی از این دست را خواهد داشت:

· چه اطلاعاتی در نظام موجود است؟

· آیا اطلاعات موجود با نیاز ویژه او همخوانی دارد؟

· تحت چه شرایطی امکان دسترسی به موارد مورد نظر وجود دارد؟

· اطلاعات مورد نظر چگونه به نظام محلی وي منتقل می شود؟ ( بارنت، ان جی، و پارک، 1999، ص120).

ویبل و میلر[4](2000) کارکرد های ابرداده را با تمرکز بر قالب ابرداده ای دابلین کور چنین بر می شمارد:

· سازماندهی منطقی چند چهریزه ای[5] اطلاعات؛

· شناسایی و گزینش اطلاعات؛

· امکان کشف منبع به صورت چند رشته ای از طریق کاوش همزمان در چندین پایگاه؛

· فراهم ساختن چارچوبی مفهومی به منظور پشتیبانی از توسعه ماجولی اجزای ابرداده ای.

ابرداده منابع اینترنت را سازمان یافته تر، اطلاع دهنده تر، جست و جو پذیرتر و دسترس پذیرتر مي سازد (کندن و دیگران[6]، 2001 نقل در زانگ و دیمتروف، 2004، ص 311) . تکنیک های ابرداده ای در کتابخانه های دیجیتال، موزه های دیجیتال، داده کاوی و وب کاوی و همچنین حوزه بازیابی اطلاعات کاربرد یافته است (زانگ و دیمتروف، 2004). ابرداده به ویژه در کتابخانه های دیجیتالی اهمیت فراوان دارد و کلید دسترسی به منابع و استفاده از مدارک در کتابخانه های دیجیتالی به شمار می رود (نبوی، 1384، ص56).

بی شک چنانچه ابزارهای کاوش اینترنت با استانداردهای ساده ابرداده ای چون دابلین کور تطابق یافته و از آنها بهره مند شوند، مانعیت بازیابی اطلاعات بهبود خواهد يافت (کوبویاشی و تاکدا[7]، 2001 نقل در زانگ و دیمتروف، 2004، ص311).

[1] Interpretability توانایی تبادل اطلاعات با کمترین میزان آسیب به محتوا و کارایی میان چندین نظام با سخت افزار، نرم افزار، ساختارهای داده ای و واسط های کاربری متفاوت

[2] Machine readable

[3] International Federation of Library Associations and Institutions (IFLA)

[4] Weibel & Miller

[5] Multi-faceted

[6] Candan et al

[7] Koboyashi & Takeda

+ نوشته شده در چهارشنبه بیست و نهم آذر 1385ساعت 13:7 توسط شريف |

جوابیه آقای بذرافشان :)

برای این که اعتراض آقای بذرافشان بی پاسخ نماند باید بگویم که ایشان مدیریت کتابخانه و مرکز اطلاع رسانی مرکز تحقیقات مخابرات ایران را بر عهده دارند و من در تابستان 85 در خدمت ایشان و سایر همکارانشان بودم. تجربه بودن در این مرکز برای من بسیار ارزشمند بود چرا که مطالب ارزنده ای آموختم. مهارت های مدیریتی و اجرایی و مهارت های ارتباطی از جمله مواردی بود که آقای بذرافشان سعی در آموزش آنها داشتند. ماجرای گز و شیرینی هم ماجرایی طولانی است که هیچگاه گمان نمی کردم به وبلاگم سرایت کند. اما گویا "چیزی که عوض داره گله نداره"

این قصه سر دراز دارد و بهتر است از آن صرفنظر کنم. اما آقای بذرافشان بهتر است دکتر خود را عوض کنید چون واقعا در تشخیص بیماری شما مشکل داشته! و یا حداقل منشا آن را اشتباه گفته است. گز اصفهانی و شیرینی یزدی هیچ ارتباطی به قند خون منتسب به گز و شیرینی مشهدی! ندارد. اگر قند خون شما واقعا مربوط به شیرینی ها و گزهایی است که من به مرکز آوردم باید به دنبال چاره ای بود. اگر شما هزینه رفتنش را بپردازید! حاضرم یک ایران گردی مجدد به آن مناطق داشته باشم و دوای قند خون شما را از آن دو شهر بیابم. فعلا فکر می کنم که دوای شما زعفران و زرشک مشهدی نباشد و به این ترتیب اعلا بودن یا نبودنش نیز تاثیری بر روند درمان شما نخواهد داشت.

+ نوشته شده در شنبه بیست و پنجم آذر 1385ساعت 13:53 توسط شريف |

ابرداده از دو ديدگاه

ابرداده را از دو ديدگاه مورد بررسي قرار داده اند:

از ديدگاه كنترل كتابشناختي (Bibliographic control) و
از ديدگاه مديريت داده (Data management)

در دیدگاه نخست تمرکز بر توصیف، جایابی و بازیابی اطلاعات با توجه به اصول سازماندهی در نظام ذخیره و بازیابی است. این رویکرد که طرفدارانی در حوزه کتابداری و اطلاع رسانی دارد با هدف بازنمون شيئ اطلاعاتی(representation) به منظور تسهیل دسترسی به آن شکل گرفته است (بارنت، ان جی، پارک، 1999).شاید بتوان ادعا کرد كه این رویکرد در توسعه و پالایش طرح های ابرداده ای توصیفی نقش پررنگ تری داشته است. در ديدگاه كنترل كتابشناختي، ظهور ابرداده منجر به پررنگ شدن تفاوت مفهومي انتقال اطلاعات در مقابل ذخيره اطلاعات شده ؛ اگر چه در بیشتر طرح های ابرداده ای به هر دو کارکرد – توصیف و کشف منبع(resource discovery) - توجه شده است (کمپل، 2004، ص 190). در پارادایم ذخیره اطلاعات تاکید بر توصیف و در پارادایم انتقال اطلاعات نقطه توجه بر کارکرد کشف منبع قرار گرفته است.

در رویکرد دوم- رویکرد مدیریت داده - تمرکز بر خود داده و استفاده از آن است؛ به این ترتیب علاوه بر توصیف، بر حفاظت، اشتراک و یکپارچه سازی داده ها با هدف استفاده مجدد نیز تاکید می شود. طرفداران این دیدگاه را متخصصان رایانه تشکیل می دهند. این دو رویکرد اگر چه از زاویه های متفاوتی به مقوله ابرداده نگریسته اند، ناسازگار و فاقد نقاط مشترک نیستند. با نظر به هر دو رویکرد می توان به تعریفی واحد از ابرداده رسید:

ابرداده، داده ای است که ویژگی های منبع را مشخص می سازد، روابط را توصیف می کند، و کشف منبع و استفاده موثر از منبع را میسر می سازد (بارنت، ان جی، پارک، 1999، ص 1212).

Burnett, K.; Ng, K.B.; & Park, S. (1999). “ A Comparison of the Two Traditions of Metadata Development” . Journal of the American Society for Information Science, 50 (13), 1209-1217. Retrieved Oct, 12, 2005, From John Wiley & Sons Database

Campbell, D.G. (2004). “The Metadata – Bibliographic Organization nexus” In Metadata Applications and Management. London: Facet Publishing, 185-203.